<?xml version="1.0" ?>
<ead xmlns="urn:isbn:1-931666-22-9" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="urn:isbn:1-931666-22-9 http://www.loc.gov/ead/ead.xsd">
  <eadheader countryencoding="iso3166-1" dateencoding="iso8601" scriptencoding="iso15924" repositoryencoding="iso15511" relatedencoding="DC">
    <eadid>pl-003132-1589</eadid>
    <filedesc>
      <titlestmt>
        <titleproper>Sąd Obwodowy w Chełmnie</titleproper>
      </titlestmt>
      <publicationstmt>
        <publisher>Archiwum Państwowe w Toruniu</publisher>
        <address>
          <addressline>pl. Rapackiego 7</addressline>
          <addressline>87-100</addressline>
          <addressline>Toruń</addressline>
          <addressline>województwo kujawsko-pomorskie</addressline>
          <addressline>PL</addressline>
          <addressline>(56) 622-47-54</addressline>
          <addressline>(56) 621-01-29</addressline>
          <addressline>http://www.torun.ap.gov.pl/</addressline>
          <addressline>archiwum@torun.ap.gov.pl</addressline>
          <addressline>Poland</addressline>
        </address>
      </publicationstmt>
    </filedesc>
    <profiledesc>
      <creation>This file was exported automatically from the EHRI database administration tool and represents a work-in-progress.
        <date normal="20210102">2021-01-02T20:44:04.894Z</date>
      </creation>
      <langusage>
        <language langcode="pol">Polish</language>
      </langusage>
      <descrules encodinganalog="3.7.2">EHRI Guidelines for Description v.1.0</descrules>
    </profiledesc>
  </eadheader>
  <archdesc level="collection">
    <did>
      <unitid>1589</unitid>
      <unittitle encodinganalog="3.1.2">Sąd Obwodowy w Chełmnie</unittitle>
      <physdesc encodinganalog="3.1.5">72 files</physdesc>
      <langmaterial>
        <language langcode="deu" encodinganalog="3.4.3">German</language>
      </langmaterial>
      <repository>
        <corpname>Archiwum Państwowe w Toruniu</corpname>
      </repository>
    </did>
    <processinfo encodinganalog="3.7.1">
      <p><![CDATA[Selected by Agnieszka Wasiak from database SEZAM.]]></p>
    </processinfo>
    <scopecontent encodinganalog="3.3.1">
      <p><![CDATA[Akta uznania za zmarłego, sygn. 1-9.
Akta testamentowe, sygn. 10-17.
Akta spadkowe, sygn. 18- 61.
Akta opiekuńcze, sygn. 62-63.
Rejestry pomocnicze i akta administracyjne wydziału hipotecznego sygn. 64-69.
Dziennik podawczy, sygn. 70.]]></p>
    </scopecontent>
    <bioghist encodinganalog="3.2.2">
      <p><![CDATA[Wprowadzanie niemieckiego sądownictwa powszechnego na Pomorzu po wcieleniu go w 1939 r. do III Rzeszy następowało stopniowo. Już dekret Hitlera o włączeniu dawnych terenów wschodnich z 8.10.1939 r., zapowiadał wprowadzenie niemieckiego Reichs i Landrechtu, pozostawiał jednak chwilowo na terenie Pomorza oprócz terytorium dawnego Wolnego Miasta Gdańska dotychczasowe prawo, o ile nie kolidowało z prawem Rzeszy. Faktycznie, na terenie nowopowstałej prowincji Gdańsk Prusy Zachodnie budowa nowej organizacji sądownictwa rozpoczęła się już w pierwszych miesiącach okupacji. Początkowo funkcje sądowe przejęte zostały przez sądy wojskowe i policyjne oraz ustanowione przy poszczególnych armiach sądy specjalne. Z analizy akt sądów obwodowych w Toruniu i Grudziądzu, pozostających w zasobie AP w Toruniu wynika, iż działalność sądów powszechnych /Amts i Landgericht /, przynajmniej w fazie organizacyjnej, widoczna jest już w 1939 roku. Jednak dopiero rozporządzenie z 13.06.1940 r. o ustroju sądów na przyłączonych terenach wschodnich oraz rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości Rzeszy z 26.11.1940 r., doprowadziły do formalnego wprowadzenia ustroju sądowego, ujednoliconego z systemem sądownictwa w III Rzeszy. Kompetencję rzeczową sądów uregulowano rozporządzeniem z 21.02.1940 r., o właściwościach sądów karnych i sądów specjalnych. Do tego czasu prokurator decydował o wyborze sądu właściwego do rozpoznania sporządzonego aktu oskarżenia, w zależności od oczekiwanego wyroku. W większości dziedzin ustrój sądów opierał się jeszcze na niemieckiej ustawie sądowej z 1877 roku. Przewidywała ona istnienie w każdej prowincji 3-stopniowego systemu sądowego. Sąd obwodowy /Amtsgericht/ był lokalnym sądem pierwszej instancji. Sądem odwoławczym od niego był sąd krajowy /Landesgericht /, a sądem trzeciej instancji był wyższy sąd krajowy /Oberlandesgericht/. Sądy obwodowe sądziły zarówno w sprawach cywilnych jak i karnych. W sprawach cywilnych sądzono jednoosobowo. W sprawach karnych sądy odbywały się z udziałem ławników, jednak od momentu wejścia w życie nowych przepisów z 01.09.1939 r., również w tej dziedzinie orzekał jeden sędzia. 
Władzą oskarżającą była prokuratura sądu obwodowego /Amtsanwaltschaft/. Właściwość karna sądów obwodowych obejmowała: sprawy zagrożone wyrokiem do 2 lat zakładu poprawczego oraz do 5 lat więzienia, stosowanie aresztu, stosowanie kary grzywny, utratę praw publicznych, zakaz zajmowania stanowisk. W dziedzinie prawa cywilnego kompetencje sądów obwodowych obejmowały:
sprawy sporne do określonej kwoty wartości przedmiotu sporu; rozstrzyganie kwestii spornych między wynajmującym lokal a najemcą, między pracodawcą i pracownikiem, między szyprami i innych; prowadzenie rejestrów handlowych, towarzystw, statków i innych; prowadzenie spraw spadkowych; prowadzenie ksiąg hipotecznych. Sądy te właściwe były także w sprawach dla nieletnich.
W okresie międzywojennym przy sądach obwodowych tworzono wydziały działające na zasadzie oddzielnych sądów. Były to: sądy ds. młodocianych /Jugendgerichte/, sądy ds. dziedziczenia gospodarstw chłopskich /Anerbengerichte/, sądy ds. dziedziczności /Erbgesundheitsgerichte/, sądy pracy /Arbeitsgerichte/, sądy ds. oddłużenia /Entschuldungsgerichte/. Sądy te posiadały swoje odpowiednie instancje odwoławcze przy sądach krajowych. W okręgu Sądu Krajowego w Toruniu, oprócz Sądu Obwodowego w Chełmnie, funkcjonowały jeszcze sądy obwodowe w Chełmży, Golubiu, Wąbrzeźnie, Kowalewie Pomorskim oraz w Lipnie i Rypinie. Nie udało się ustalić dokładnej daty powołania Sądu Obwodowego w Chełmnie. Działał on w styczniu 1940 roku, na co wskazują nielicznie zachowane z tego okresu akta. Na podstawie akt oraz dostępnych opracowań trudno jest ustalić dokładny zasięg terytorialny Sądu, jednak liczne wykazy miejscowości zawarte w niektórych teczkach odnoszących się do spraw gruntowych, pozwalają na stwierdzenie, że terenem tym był obszar powiatu chełmińskiego.]]></p>
    </bioghist>
  </archdesc>
</ead>